Chứng rối loạn Tâm - Thể

LÀM GÌ ĐỂ KIỂM SOÁT CHỨNG RỐI LOẠN TÂM – THỂ

Bs. Trần Văn Năm

Tại sao bị Rối loạn tâm –thể?

Khi tâm trạng không ổn định, xung đột cuộc sống gia đình – xã hội, hưng phấn - ức chế mất cân bằng nếu không kiểm soát được sẽ gây rối loạn cảm xúc: lo, sợ, buồn, chán, uất, hận. Các cảm xúc trên tác động đến cơ thể gây ra một số biểu hiện ảnh hưởng đến chất lượng sống của người bệnh (mặc dù giai đoạn đầu chưa thể phát hiện tổn thương khi khám bệnh và xét nghiệm), còn gọi rối loạn tâm – thể (psychosomatic disorder, somatoform disorder). Cơ chế sinh bệnh (biểu hiện có khác nhau tuỳ cơ địa của mỗi người): 

• Tăng catecholamine gây giảm tế bào T (tế bào miễn dịch), nên cơ thể dễ bị nhiễm trùng.
• Phóng thích histamine, thúc đẩy co thắt phế quản (khó thở) hoặc xuất hiện cơn khó thở ở người bị hen phế quản, bệnh ngoài da (ngứa, mề đay, viêm da cơ địa),
• Tăng nguy cơ đái tháo đường, đặc biệt ở người thừa cân, vì stress tâm lý biến đổi nhu cầu insulin và tăng insulin trong máu.
• Thay đổi nồng độ acid dịch vị, dẫn tới loét dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản. 
• Thúc đẩy xơ vữa động mạch sớm, đặc biệt nếu kết hợp với lối sống ít vận động hoặc chế độ ăn nhiều mỡ bão hoà. 
• Sự liên hệ giữa stress và bệnh có căn nguyên tâm lý mà hậu quả sẽ là trầm cảm hoặc tâm thần phân liệt. 
• Tăng tỉ lệ khởi phát bệnh hiểm nghèo như bệnh ung bướu. Ngày càng có bằng chứng khoa học của mối liên quan nhân – quả giữa thay đổi hệ thống miễn dịch và sự phát triển bệnh ung thư. Những nghiên cứu mới đây tìm thấy mối liên hệ giữa stress, bệnh ung bướu và sự ức chế tế bào diệt tự nhiên (natural killer), tế bào này chịu trách nhiệm phòng ngừa di căn và diệt tế bào ung bướu giai đoạn sớm.

Làm gì để kiểm soát chứng rối loạn tâm – thể:

Nếu chỉ áp dụng các liệu pháp kinh điển: thực dược (thức ăn làm thuốc), sinh dược (cây – con làm thuốc), hoá dược (tân dược), tập luyện thể lực mà bỏ quên một liệu pháp giúp ổn định và tái lập cân bằng của hệ thần kinh, chúng tôi tạm gọi đó là liệu pháp “Tâm dược”.

Liệu pháp Tâm dược là gì?

Là liệu pháp góp phần huy động khả năng sản xuất thuốc nội sinh của cơ thể nhằm ổn định nội môi, điều hoà sự cân bằng giữa 2 mặt đối lập (bài tiết – hấp thu, hưng phấn - ức chế, co thắt – giãn nở…) cùng tồn tại trong hoạt động sống. Mục tiêu là phòng chống bệnh.

Để phát huy hiệu quả của liệu pháp tâm dược tốt nhất, mỗi người cần thực hiện:

• Thở đúng (thở 4 thời mở thanh quản) - hiệu quả sẽ cung cấp đủ oxy và ổn định được hệ thần kinh,
• Thư giãn hoặc thiền định: nhằm thu nhận được tối đa nguồn năng lượng của thiên nhiên vào cơ thể (nguyên lý nước chảy đến nơi trũng nhất). Cách thực hiện: chọn nơi có không gian thoáng mát, ít tiếng ồn. Có thể ngồi thẳng lưng hoặc nằm thoải mái, buông lỏng các cơ toàn thân để giữ cơ thể có mức chuyển hoá cơ bản (basic metabolic rate) thấp nhất. Cơ thể sẽ có điều kiện tái tạo tế bào và bù đắp lại năng lượng bị tiêu hao trong ngày,
• Đọc kinh cầu nguyện, rèn luyện ý chí, tư duy tích cực.

Với các giải pháp trên, sẽ giúp cải thiện các rối loạn của cơ thể do stress gây ra và dự phòng rối loạn chức năng tiến triển gây tổn thương thực sự trên cơ thể.

Read More

Điều trị bệnh Gout bằng YHCT

ĐIỀU TRỊ BỆNH GOUT KHÔNG CHỈ BẰNG:

COLCHICINE HOẶC ALLOPURINOL

BS. Trần Văn Năm

Nhận biết tăng acid uric máu: ngoài biểu hiện đau khớp để chẩn đoán chính xác cần xét nghiệm máu:

• Bình thường acid uric trong máu được giữ ổn định ở nồng độ dưới 7, 0 mg/dl (420 micromol/l).
• Tăng acid uric máu khi: 
• Nam là trên 7,0 mg/dl (hay trên 420 micromol/l)
• Nữ trên 6, 0 mg/l (360 micromol/l).

Tại sao acid uric trong máu tăng? Đôi khi không tìm được nguyên nhân, nhưng có thể gặp trong các nguyên nhân sau:


Nhóm nguyên nhân thường gặp: do đưa vào cơ thể quá nhiều chất dinh dưỡng có chứa nhân purine và / hoặc :

Thận giảm thải acid uric:

• Bệnh tại thận (viêm thận, bệnh thận mạn tính),
• Bệnh Vẩy nến (do tế bào da bị liên tục thay thế), thuốc gây độc tế bào (hoá – xạ trị liệu), 
• Những người mắc các bệnh mạn tính không lây như có liên quan tăng acid uric máu:
  Tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, vữa xơ động mạch và suy tim sung huyết, những người bị hội chứng chuyển hóa. 

Tổn thương chức năng vận chuyển acid uric qua ống thận:

• Do thuốc: thiazides (thuốc lợi tiểu hạ áp), aspirin liều thấp,
• Tăng acid lactic máu (thiếu oxy, suy chức năng gan, nghiện rượu),
• Tăng ketoacidemia máu (nhiễm toan do đái tháo đường, đói lả),
• Đái tháo nhạt (Diabetes insipidus do đề kháng vasopressin),

Nhóm nguyên nhân hiếm gặp hơn:

• Tăng sản xuất purine: vô căn, thiếu một loại men chuyên biệt (xanthine oxidase) nên không chuyển hóa được các chất có nhân purine (h/c Lesch-Nyhan, bệnh dự trữ glycogen).
• Tăng sự ly giải của purine: Rối loạn tăng sinh tủy (Myeloproliferative disorders), Rối loạn tăng sinh mô bạch huyết (Lymphoproliferative disorders), Ung thư mô liên kết và ung thư biểu bì (Carcinoma and sarcoma), Thiếu máu tán huyết mạn tính.

Liệu trình điều trị bằng y dược cổ truyền (YDCT): 

Bệnh Gout do rối loạn hoạt động chuyển hoá (đồng hoá – dị hoá) các chất đường – đạm – béo – nước – vitamin – khoáng chất…, thuộc hệ thống Tỳ - Vị (hành Thổ theo ngũ hành) liên quan trực tiếp hệ tiêu hoá (gan, mật, dạ dày, tuỵ, ruột già, ruột non). Thuốc YDCT tập trung tái lập cân bằng của hệ Tỳ - Vị, đồng thời kết hợp điều chỉnh các hệ thống chức năng khác bị ảnh hưởng (trong tương quan sinh – khắc của thuyết Ngũ hành), cụ thể:

• Hành Hoả (phản ứng viêm, tuần hoàn máu và dịch thể),
• Hành Mộc (khớp, gân, dây chằng, dẫn truyền thần kinh) 
• Hành Kim (Hệ miễn dịch, hệ vi sinh vật có lợi đường ruột, cung cấp và hấp thu oxy), 
• Hành Thuỷ (thận - tiết niệu, xương, nội tiết, gene). 

Một chế phẩm hay bài thuốc phải đáp ứng các tác dụng sau:

• Cân bằng hoạt động chuyển hoá các chất (Đảng sâm, Bạch truật, Bạch linh, Sa nhân),
• Chống viêm (Kim ngân hoa, Bồ công anh) tăng tuần hoàn thể dịch (thuốc hoạt huyết: Kê huyết đằng, Ngưu tất), hạ nhiệt (Ké đầu ngựa, Tang ký sinh, Sài đất),
• Khôi phục tính đàn hồi, khả năng vận động của cơ – gân – dây chằng và dẫn truyền của thần kinh ngoại biên (collgen, nguyên tố vi lượng, vitamin), 
• Tăng cung oxy tế bào, mô, điều biến hệ miễn dịch (Hà thủ ô, Linh chi, Nhân sâm, Xuyên khung, probiotic),
• Ổn định khả năng thanh thải của hệ tiết niệu, cân bằng nội môi và hoạt động nội tiết tố có liên quan tạo – huỷ xương (Đậu đen, Đỗ trọng, Cỏ mực, Diệp hạ châu, collagen).

Tóm lại: thuốc tân dược (kháng viêm, allopurinol, colchicine) rất cần thiết để giải quyết nhanh tình trạng cấp tính gây viêm khớp do tăng acid uric. Nhưng chữa bệnh gout không thể chỉ bằng các loại thuốc trên mà cần một liệu trình tổng hợp từ thay đổi lối sống (tránh các thức ăn gây viêm như: thịt đỏ, hải sản, đồ lòng, không ăn nhiều nấm, đường tinh luyện, vận động vừa sức, kiêng thuốc lá, hạn chế rượu bia) đến  dùng thuốc đủ liều và phù hợp với cơ địa của từng người bệnh.

Read More

Men gan Gamma GT

CÁCH NHẬN BIẾT CHẤT OXIDE HOÁ TĂNG TRONG CƠ THỂ

Bs. Trần Văn Năm

Khi có các biểu hiện thường gặp của tăng chất oxide hoá (oxidative stress) trong máu: mệt mỏi, khả năng tập trung kém, năng suất làm việc giảm, tiêu hoá kém, thở gấp khi gắng sức, hội chứng suy nhược mạn tính…một xét nghiệm cần thực hiện là định lượng men Gama - GT (ɤ Glutamyl Transferase, GGT) trong máu.

1. GGT là gì?

GGT là một loại men gan dùng đánh giá hoạt động của gan và tình trạng uống nhiều rượu. Tăng GGT thường gặp trong bệnh viêm gan mạn tính do siêu vi khuẩn, gan nhiễm mỡ, xơ gan, ung thư gan, nghiện rượu…

Thức ăn gây tăng GGT: tiêu thụ nhiều thịt đỏ, nhiều chất béo bão hoà (mỡ động vật), dầu mỡ đun nóng và rượu.

Giá trị bình thường của GGT (còn tuỳ vào cơ sở xét nghiệm): Nam 50-70U/L và nữ 40-45 U/L. 

2. Tăng GGT còn gặp trong các bệnh gì?

• GGT tăng là dấu chỉ điểm cho biết chất Glutathione của cơ thể đang bị giảm. 
• Gần đây, GGT còn được biết đến như một dấu hiệu cảnh báo sớm những nguy cơ sức khoẻ khác như: vữa xơ động mạch, tai biến mạch máu não, đái tháo đường type 2, bệnh thận và ung thư.
• Những nghiên cứu trên số lượng lớn dân Mỹ và trên thế giới đã nhận ra GGT đồng hành cùng Hội chứng rối loạn chuyển hoá và là tiền đề của bệnh tim mạch, đái tháo đường cũng như bệnh ung thư. 
• Khi nồng độ GGT vượt quá 25 – 35% giới hạn bình thường, khả năng phát triển các bệnh trên tăng đáng kể.
• Nồng độ GGT càng cao, nguy cơ mắc bệnh trong tương lai và tử vong sớm càng tăng, ngay cả khi mức GGT vẫn còn trong mức giới hạn cực trên của kết quả  xét nghiệm. 

3. Glutathione là chất gì?

Bình thường gan sản xuất Glutathione. Một số loại rau, trái cây và thịt cũng có chứa glutathione. Glutathione là một peptide gồm 3 acid amine và có vai trò quan trọng đối với hoạt động sống cơ thể.

Khi men GGT tăng sẽ là dấu hiệu gián tiếp cho biết cơ thể đang bị giảm chất có vai trò bảo vệ, có tên là Glutathione (GSH) là một chất antioxidant mạnh nhất của cơ thể, có nhiệm vụ phục hồi và tái tạo tế bào, tổ chức, giúp cơ thể chống lại stress oxide hoá.

4. Ăn gì để giúp giảm GGT và tăng GSH?

Các loại ngũ cốc, trái cây các loại, quả hạch, các loại rau có màu xanh đậm, uống một lượng vừa phải coffee có tác dụng thúc đẩy sản sinh glutathione,

Bông cải xanh, quả Bơ, cà chua, trái cây họ cam quít, ớt chuông…đặc biệt một loại dược liệu được nghiên cứu cả tiền lâm sàng và lâm sàng cho thấy cải thiện lượng GSH và giảm GGT: Cây Cúc gai (Milk thistle, Silybum marianum).

Cúc gai

Read More